Doelstellingen

 

 

‘Vertellen in de klas’ sluit aan bij de kerndoelen van het basisonderwijs met name bij die van taalbeschouwing, mondeling en schriftelijk taalonderwijs en van kunstzinnige oriëntatie.

‘Vertellen in de klas’ bevordert de kritische waarneming van kinderen en geeft hen een belangrijke prikkel om zelf weer een actieve beeldenschepper te worden. ‘Vertellen in de klas’ socialiseert kinderen omdat ze met respect naar elkaar leren luisteren maar ook op een positieve manier in de belangstelling leren staan. ‘Vertellen in de klas’daagt de verbeelding van kinderen uit en stimuleert hun taalexpressie. Einstein zei het immers al: Imagination is more important than intelligence!


Betekenis geven

Het kind zoekt naar betekenis door gedachten te formuleren, te corrigeren, opnieuw te formuleren, vragen stellen, te luisteren, opnieuw te formuleren enz.. Luisteren en formuleren (vertellen) zijn dus belangrijke elementen die leiden tot betekenis geven. De mensheid heeft in zijn ontwikkeling dezelfde weg gevolgd. De neerslag daarvan zijn verhalen, mythes, sagen, sprookjes etc. Ze dienden allemaal om betekenis te geven aan ‘de werkelijkheid’.

 

Luisteren

Luisteren is een vaardigheid die vergelijkbaar is met lezen. Lezen zou je kunnen definiëren als luisteren naar je innerlijke stem. Als je in staat bent om met je verbeeldingskracht en je innerlijke stem een verhaal spannender, emotievoller en rijker etc. (aan jezelf) te vertellen, dan wordt het dus leuker om te lezen (te luisteren naar jezelf), want er gebeurt zoveel meer.

 

Verbeeldingskracht

De belangrijkste sleutel bij luisteren en vertellen is de verbeeldingskracht.

Ben je als kind in staat om, wanneer je een gebeurtenis aan een ander (door)vertelt, je verbeeldingskracht te laten werken? Als je voor je ziet, wat je vertelt, dan roep je voor jezelf en voor de luisteraar beelden op. Vertellen is dus (niet alleen maar) woorden op een rij zetten, maar het is verbeelden. Een beeldende verteller heeft dus het publiek aan zijn lippen hangen want ze zitten in het verhaal. Ze zien de plaatjes (film) ‘in hun hoofd’. De kracht van de beelden hangt af van de verbeeldingskracht van de luisteraar en van de verbeeldingskracht en vaardigheid om te formuleren (taal gebruiken om beelden op te roepen) van de verteller.

 

Schrijven

Vertellen is een vaardigheid die te vergelijken is met schrijven. Als een kind in staat is om beeldend te formuleren en hij beheerst de techniek van het schrijven dan kan hij een verhaal (op)schrijven.

 

Taalontwikkeling

Een ander doel is te bewerkstelligen dat leerlingen zonder spreekangst voor de klas kunnen staan om een verhaal (na te) vertellen. Daarbij is het belangrijk dat ze goed (leren) luisteren naar de verhalen van medeleerlingen en hen door gerichte feedback kunnen begeleiden bij het spreekproces. Op deze manier zijn ze in staat hun eigen problemen met taal sneller te ontdekken en doelgericht aan hun (mondelinge) taalvaardigheid te werken.

 

Samenvattend

Leerlingen kunnen betekenis geven aan de wereld om zich heen en dit toetsen aan het wereldbeeld van anderen. Zij kunnen kritisch luisteren naar wat anderen te vertellen hebben, waardoor ze zelfbewuster worden en (meer) begrip voor anderen in de wereld ontwikkelen.

De doelstellingen van het vertelonderwijs zijn dus dat leerlingen:

•         hun spreekangst beheersen;

•         hun mondelinge taalvaardigheid vergroten;

•         hun luistervaardigheid verbeteren;

•         hun stelvaardigheid verbeteren;

•         de mondelinge literatuur en verbanden met de (jeugd)literatuur
          ontdekken;

•         hun geheugen trainen;

•         hun belangstelling vergroten voor andere culturen;

•         oefenen in zelfstandig werken en werken in groepen;

•         de sociale aspecten van kijken, luisteren en optreden beleven;

•         plezier beleven aan de les;

•         gesproken tekst kunnen evalueren.